Agentic payments: uw AI-assistent gaat zelf betalen

Wat zijn agentic payments?

Een AI-agent is software die zelfstandig taken uitvoert. U geeft een opdracht, de agent zoekt de stappen zelf uit. Bij agentic payments rondt de agent ook de betaling af. Bijvoorbeeld: "Bestel nieuwe printerinkt als de voorraad bijna op is, maximaal 80 euro." De agent zoekt de beste aanbieding, vult de winkelwagen en betaalt.

Wie bouwen eraan?

De grote spelers in betalingen doen allemaal mee. Een paar voorbeelden:

• Google AP2 (Agent Payments Protocol)

  Een open standaard, gelanceerd in september 2025 met meer dan 60 organisaties. Daaronder zijn Adyen, Mastercard, PayPal en Revolut. AP2 werkt met mandaten: digitaal ondertekende opdrachten. Daarin staat precies wat de agent mag kopen, voor welk bedrag en wanneer.

• Stripe en OpenAI: Agentic Commerce Protocol (ACP)

  Hiermee kunnen klanten in ChatGPT direct afrekenen. Dat werkt voorlopig vooral in de Verenigde Staten. De winkel blijft wel de verkoper. Hij houdt zelf de klantrelatie en beslist zelf of hij een betaling accepteert.

• Visa Intelligent Commerce

  Op 2 juli 2026 meldde Visa dat AI-agenten in Europa echte aankopen doen bij winkels. Meer dan 30 Europese banken doen mee, waaronder ING. De klant bevestigt met een passkey: een inlog met bijvoorbeeld vingerafdruk of gezicht. Visa werkt dit model ook uit voor zakelijke betalingen (B2B).

• Mastercard Agent Pay

  Begin maart 2026 meldden Santander en Mastercard de eerste echte betaling door een AI-agent in Europa. Dat was nog een test, geen product voor alle klanten. Eind september 2026 kwam Mastercard met extra diensten om fraude te herkennen. Mastercard verwacht dat in 2030 één op de tien consumenten geregeld een agent laat kopen en betalen.

• x402

  Een open standaard, gestart door Coinbase. Hiermee kan een agent direct betalen voor bijvoorbeeld data of software, per gebruik. Dit gaat vooral met stablecoins: digitale munten met een vaste waarde.

• Ook een Nederlandse bank doet mee

  ING en betaalbedrijf Worldline voerden op 2 juli 2026 samen met Visa een live betaling uit via een AI-agent. De klant keurde de aankoop goed met een biometrische passkey. Daarna gaf ING de betaling vrij.

Wat levert het het MKB op?

Veel kleine aankopen kosten onevenredig veel tijd. Denk aan kantoorartikelen, softwarelicenties, reizen en abonnementen. Iemand moet zoeken, vergelijken, bestellen, betalen en de bon bewaren. Een agent kan dat werk grotendeels overnemen. U stelt de regels één keer in. Daarna controleert u vooral de uitzonderingen.

De risico's: mandaat, limiet, fraude en aansprakelijkheid

Een agent die betaalt, is handig. Maar wie is er verantwoordelijk als het misgaat?

• Mandaat

  Leg vast wat de agent precies mag. Welke leveranciers, welke producten, welk maximumbedrag?

• Limieten

  Stel bedragen per aankoop en per maand in. Gebruik waar mogelijk een aparte kaart of virtuele kaart met een lage limiet.

• Fraude

  Oplichters proberen steeds vaker mensen te misleiden, in plaats van de beveiliging te kraken. Een agent kan ook misleid worden. Laat grote of ongewone betalingen daarom altijd door een mens goedkeuren.

• Aansprakelijkheid

  In de EU is er nog geen aparte wet voor agentic payments. De bestaande regels voor betalingen (PSD2) gelden gewoon, inclusief sterke klantauthenticatie. Bij een geschil draait het om bewijs: had u deze betaling echt goedgekeurd? Zorg dus dat elke aankoop wordt vastgelegd.

Praktische les: begin klein en houd de regie

Wat kunt u nu al doen?

1. Maak een lijst van terugkerende, kleine aankopen. Daar zit de snelste tijdwinst.
2. Vraag uw bank en betaalprovider of zij agentic payments ondersteunen en welke regels zij hanteren.
3. Test met een lage limiet. Gebruik een aparte (virtuele) kaart en één vaste leverancier.
4. Houd een mens in de lus. Laat de agent voorstellen doen; u keurt goed boven een vast bedrag.
5. Leg alles vast: de opdracht, het bedrag, de goedkeuring en de factuur.
6. Heeft u een webshop? Vraag uw betaalprovider hoe u bereikbaar wordt voor AI-agenten.